Παρακάτω, παραθέτουμε την Εισήγηση του Μαθητή του 5ου Γενικού Λυκείου Λάρισας κ. Ευθύμη Σκούφα, με θέμα:
"Περιβαλλοντική Εκπαίδευση και Εθελοντισμός με το βλέμμα ενός Μαθητή", που έγινε στα πλαίσια της Ημερίδας Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης, την Πέμπτη 7 Οκτωβρίου 2010, στις εγκαταστάσεις της Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης της Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Ν. Λάρισας. Πιστεύουμε ότι έχει να προσφέρει αρκετά στοιχεία, σε όσους ασχολούνται με την υλοποίηση Σχολικών Προγραμμάτων Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης.
"Το να μιλήσει ένας μαθητής για το περιβάλλον και τον εθελοντισμό είναι αρκετά δύσκολο, γιατί εμείς οι μαθητές δεν έχουμε αποκτήσει ακόμα πολλές εμπειρίες στη ζωή μας. Ωστόσο το περιβάλλον εμένα προσωπικά με ενδιαφέρει από μικρή ηλικία. Βέβαια τότε σκεφτόμουν μόνο το φυσικό περιβάλλον. Έτσι λοιπόν στα οκτώ μου χρόνια έγινα μέλος του PANDA CLUB, δηλαδή του παιδικού τμήματος της WWF.Σήμερα είμαι πια υποστηρικτής του ελληνικού τμήματος της WWF.
-Αργότερα στο Γυμνάσιο μου δόθηκε η ευκαιρία να συμμετέχω στην περιβαλλοντική ομάδα του σχολείου. Ασχοληθήκαμε με τη ‘’Διαχείριση των απορριμμάτων’’.
-Την περασμένη χρονιά στο Λύκειο εντάχθηκα στην περιβαλλοντική ομάδα και επεξεργαστήκαμε το θέμα «Υγρότοποι - Απειλούμενα Είδη».
-
Η μικρή εμπειρία μου από την ενασχόλησή μου με περιβαλλοντικά προγράμματα με έκανε να καταλάβω τη σπουδαιότητά τους.
-Κατάλαβα ότι υπάρχει βαθειά αλληλεπίδραση ανθρώπου και περιβάλλοντος.
-Είδα ότι πολλά παιδιά ενδιαφέρονται και θέλουν να ασχοληθούν σοβαρά με τα προβλήματα του περιβάλλοντος, που είναι σήμερα από τα μείζονα προβλήματα του πλανήτη.
-Ακόμα κατάλαβα ότι
περιβαλλοντική εκπαίδευση και εθελοντισμός πάνε χέρι- χέρι. Κανείς δεν μπορεί να εξαναγκάσει τον άλλον, να ασχοληθεί στον ελεύθερο χρόνο του με το περιβάλλον.
Είναι προσωπική υπόθεση του καθενός.
-Το καλοκαίρι που πέρασε είχα μια νέα εμπειρία από τη συμμετοχή μου σε ανάλογα προγράμματα στην Αμερική και αυτή θα προσπαθήσω να καταθέσω μέσα σε λίγο χρόνο.
Στην Αμερική βρέθηκα λόγω της συμμετοχής μου σε ένα πρόγραμμα το BENJAMIN FRANKLIN TRANSATLANTIC FELLOWS.
Επειδή θα αναρωτηθείτε τι πρόγραμμα ήταν αυτό θα σας πω πολύ σύντομα.
Το BFTF είναι ένα πρόγραμμα υποτροφιών για νέους 16-18 ετών από Ευρώπη και Ευρασία που διοργανώνεται από το Benjamin Franklin Institute στο πανεπιστήμιο του Wake Forest στην πόλη Winston-Salem της Βόρειας Καρολίνας.
Το Υπουργείο Εξωτερικών της Αμερικής χρηματοδοτεί το πρόγραμμα
Το φετινό πρόγραμμα είχε διάρκεια τέσσερις εβδομάδες. Συγκεκριμένα από 3 μέχρι 30 Ιουλίου. Για την επιλογή των μαθητών ήταν υπεύθυνη η Αμερικάνικη Πρεσβεία κάθε χώρας. Στην Ελλάδα έγινε με βιογραφικό και συνέντευξη στην αγγλική γλώσσα.
Στο πρόγραμμα συμμετείχαν 50 μαθητές συνολικά, 11 από διάφορες πολιτείες της Αμερικής και οι υπόλοιποι από την Ευρώπη και Ασία, ένας από κάθε χώρα.
Το Πανεπιστήμιο του Wake Forest είναι ένα μεγάλο ιδιωτικό πανεπιστήμιο με σχολές όλων των κατευθύνσεων. Ιδρύθηκε το 1834 και αξιολογείται ως ένα από τα 30 καλύτερα πανεπιστήμια του κόσμου. Η πανεπιστημιούπολη εκτείνεται σε ένα τεράστιο χώρο κοντά στην πόλη Winston-Salem. Οι εγκαταστάσεις είναι εξαιρετικές με όμορφα κτίρια, εκπληκτικό τεχνικό εξοπλισμό, βιβλιοθήκες, πολλούς χώρους άθλησης και ειδυλλιακά πάρκα. Είναι μια ολόκληρη πόλη. Χαίρεσαι να σπουδάζεις εκεί.
-Το πανεπιστήμιο του WAKE FOREST δίνει ιδιαίτερη βαρύτητα σε θέματα που αφορούν το φυσικό, το κοινωνικό αλλά και το πολιτιστικό περιβάλλον. Λειτουργεί τμήμα περιβαλλοντικών σπουδών. Οι πανεπιστημιακές σχολές των Οικονομικών, της Νομικής και της Ιατρικής επεξεργάζονται θέματα που αφορούν το περιβάλλον. Η αλήθεια είναι ότι οι σπουδαστές έχουν κάνει ήδη μαθήματα περιβάλλοντος στο κολλέγιο που λειτουργεί στο Wake Forest. Επιπλέον το πανεπιστήμιο δημιουργεί περιβαλλοντική συνείδηση στους φοιτητές, τους ωθεί σε περιβαλλοντικές δράσεις και είναι αρωγός στην προσπάθεια των περιβαλλοντικών ομάδων.
- Τις δύο τελευταίες εβδομάδες του προγράμματος κάναμε πρακτική εξάσκηση σε αυτά που είχαμε διδαχθεί πριν και ταυτόχρονα άρχιζε ένας νέος κύκλος μαθημάτων(Civic Engagement).
Αυτός ο κύκλος μαθημάτων αφορούσε την ψυχή μας. Ήταν μαθήματα ευαισθησίας και ανιδιοτελούς προσφοράς. Έτσι μυηθήκαμε στον εθελοντισμό. Ασχοληθήκαμε με το περιβάλλον, με την ευρύτερη σημασία του. Δηλαδή το φυσικό, το κοινωνικό και το πολιτιστικό περιβάλλον. Χωριστήκαμε λοιπόν σε ομάδες, με βάση τις οποίες συμμετείχαμε σε έρευνες και εθελοντικές δραστηριότητες στο χώρο της κοινότητας του Winston-Salem και του Πανεπιστημίου. Η κάθε μία είχε το δικό της θέμα και εργασία, την οποία παρουσίασε την τελευταία μέρα του προγράμματος BFTF.
Οι ομάδες ήταν υπεύθυνες για τους εξής τομείς:
1.Φυσικό Περιβάλλον
α)Storm water (Stream Cleanup--καθαρισμός τμήματος ποταμού)
Όλα τα παιδιά πήγαμε στο ποτάμι που περνά κοντά από το Πανεπιστήμιο και για δύο ώρες το καθαρίσαμε από τα άχρηστα αντικείμενα που ήταν πεταμένα μέσα.
Ντοκιμαντέρ (Saving the river): http://www.youtube.com/watch?v=MF_ju3-EiSA&feature=player_embedded
β)Καθαρισμός κήπου του Πανεπιστημίου.
Οι φοιτητές του Πανεπιστημίου δημιούργησαν μια ομάδα περιβάλλοντος με σκοπό να παράγουν οικολογικά λαχανικά, τόσο για τους φοιτητές όσο και για την κοινότητα του Winston-Salem.Εμείς τα παιδιά του BFTF πήγαμε και καθαρίσαμε μέρος του κήπου από τα χορτάρια.
Ντοκιμαντέρ (Grow it Yourself): http://www.youtube.com/watch?v=8nEiIzEzKRg&feature=player_embedded
2.Κοινωνικό Περιβάλλον
α) Habitat for Humanity: Τα παιδιά που ήταν 18 χρονών πήγαν και βοήθησαν στην επισκευή ενός σπιτιού.
β) Crisis Control: Κάποια παιδιά μοίρασαν τρόφιμα σε άπορες οικογένειες.
γ) Salvation Army Boys & Girls Visit Campus: Ήρθαν στο πανεπιστήμιο παιδιά της τοπικής κοινότητας για να μας γνωρίσουν και να μιλήσουν μαζί μας.
δ)1. Shalom Project ( Fellows work with kids during different activities and present on their country.)
2.Shalom Project-Kids Camp:
Κάποια παιδιά πήγαμε στο Ορφανοτροφείο, συναντήσαμε μικρά παιδιά, τους μιλήσαμε για τις χώρες μας και παίξαμε μαζί τους.
ε) Shalom Project ( Sorting food and clothing.)
ζ)Housing Authority of Winston-Salem: Κάποια παιδιά κάναμε αρχειοθέτηση φακέλων για ανθρώπους που επιθυμούν να βρουν ένα σπίτι.
η)El Buen Pastor ( Working with arts and crafts and family recreation.):
Παρακολουθήσαμε διαλέξεις και συζητήσεις.
Wake Forest Admissions Session with Elizabeth Voelker
Talk with Dedee Johnston-WFU Sustainability Project
A Discussion with Andrew Leslie-Professional Storyteller
A Discussion with Dr. John Llewelyn-Professor of Communication at Wake Forest University
3. Φτώχεια (Την αντιμετωπίσαμε ιδιαίτερα, αν και ανήκει στο κοινωνικό περιβάλλον, γιατί η Αμερική είναι η χώρα, στον αναπτυγμένο κόσμο, με το μεγαλύτερο ποσοστό ανθρώπων που ζουν κάτω από το όριο της φτώχειας.)
α) Second Harvest Bank To reduce hunger and malnutrition in northwest North Carolina.
• Acquiring and distributing food to supplement the food needs of faith and community-based organizations;
• Advocating for the rights of hungry people;
• Educating the public about hunger; and
• Pursuing partnerships with like-minded organizations.
β) Second Harvest Food Bank ( Sorting food)
Συσκευάσαμε τρόφιμα και ρούχα για άπορες οικογένειες.
Ντοκιμαντέρ (Road to visibility): http://www.youtube.com/watch?v=4Nb0liZ6IGg&feature=player_embedded
4. Τέχνη
α)A Discussion with Pat Dixon-Department of Music at Wake Forest University
β) Independence Village (Playing instruments and talking about country with residents. One resident will be celebrating a 100th birthday.)
γ) Salemtowne(Show- Fellows will stage an artistic performance (dance/music/etc) for the residents.)
Διοργανώσαμε μια παράσταση προς τιμήν μιας ηλικιωμένης που συμπλήρωνε τα 100 χρόνια και την παρουσιάσαμε σε ένα οίκο ευγηρίας. Έτσι δώσαμε χαρά σε αυτούς τους ανθρώπους.
Ντοκιμαντέρ (What is Art?): http://www.youtube.com/watch?v=j_N0z52rk1Y&feature=player_embedded
-Η ενασχόλησή μας με όλα αυτά τα θέματα μας μύησε πραγματικά στον εθελοντισμό.
-Καταλάβαμε ότι πρέπει να μας αγγίζει οτιδήποτε συμβαίνει γύρω μας είτε αφορά το φυσικό περιβάλλον, είτε αφορά το κοινωνικό περιβάλλον, ή τέλος αφορά το πολιτιστικό περιβάλλον.
-Καταλάβαμε ότι δεν φτάνει να κατανοούμε τα προβλήματα, αλλά πρέπει να απαντούμε σε αυτά με συγκεκριμένες προσωπικές και συλλογικές δράσεις.
-Αισθανθήκαμε τη χαρά της προσφοράς και πιστέψτε με είναι υπέροχο συναίσθημα.
Θα ήθελα να αναφερθώ σε μερικά πράγματα ακόμα.
1ο)Παρατήρησα ότι στην Αμερική
η έρευνα και η ενημέρωση συνοδεύονταν πάντοτε και από την αντίστοιχη δράση. Για παράδειγμα ενημερωθήκαμε για τη ρύπανση του περιβάλλοντος και μετά καθαρίσαμε ένα τμήμα του ποταμού.
2ο)Στην Ελλάδα, αν κατάλαβα καλά, όταν μιλάμε για περιβαλλοντική εκπαίδευση συνήθως εννοούμε μόνο το φυσικό περιβάλλον. Αναρωτιέμαι λοιπόν.
Μήπως οι άνθρωποι που ζουν δίπλα μας στο Δημοτικό Γηροκομείο δεν ανήκουν στο περιβάλλον μας; Μήπως τα αδέσποτα ζώα που βλέπουμε συχνά στο δρόμο δεν ανήκουν στο περιβάλλον μας; Μήπως τα παλιά σπίτια της Λάρισας δεν ανήκουν στο περιβάλλον μας; Ή μήπως οι τσιγγάνοι και οι μετανάστες που ζουν δίπλα μας δεν ανήκουν στο περιβάλλον;
3ο) Ένα άλλο που μου άρεσε στην Αμερική ήταν
η παρουσίαση των εργασιών των ομάδων. Με αυτόν τον τρόπο ενημερωθήκαμε τα άλλα παιδιά για θέματα που δεν είχαμε δουλέψει.
4ο)Παρατήρησα ότι
οι πολίτες στην Αμερική δεν τα περιμένουν όλα από το κράτος. Κάθε τοπική κοινωνία προσπαθεί να βρει μόνη της λύσεις στα προβλήματα που την απασχολούν.
Θα ήταν ευχής έργο να μπορούσαμε να κάνουμε αντίστοιχες δραστηριότητες στο ελληνικό σχολείο. Με τη σημερινή του δομή όμως είναι αρκετά δύσκολο. Όταν παρακολουθούμε 7 ώρες μάθημα το πρωί στο σχολείο και άλλες 3-4 το απόγευμα στο φροντιστήριο, δεν υπάρχει πολύς χρόνος για αυτού του είδους τις δραστηριότητες. Παρ’ όλα αυτά πιστεύω ότι κάποια πράγματα μπορούν να γίνουν. Χρειάζεται μόνο καλή διάθεση και σωστός προγραμματισμός.
Εν κατακλείδι πιστεύω ότι
η περιβαλλοντική εκπαίδευση στο σχολείο μπορεί να δώσει διέξοδο στις ανησυχίες των μαθητών, αλλά και να αναπτύξει συμπεριφορές και αξίες, οι οποίες θα οδηγήσουν σε ένα καλύτερο αύριο."
Περισσότερα videos εδώ: http://blogs.bftf.org/fellows/fellows-audio-and-video/
και Φωτογραφίες από τις δράσεις εδώ: http://blogs.bftf.org/fellows/fellows-photos/
Ειλικρινά πρέπει να ευχαριστήσουμε τον Ευθύμη, ο οποίος "μιλησε στην ψυχή μας", για την προθυμία του να μας μεταφέρει τις εμπειρίες του, παρά το ιδιαίτερα φορτισμένο πρόγραμμά του με σχολικές και εξωσχολικές υποχρεώσεις. Είναι ιδιαίτερα χρήσιμες και επίκαιρες οι επισημάνσεις του για την προσφορά της Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης και τη σχέση της με τον εθελοντισμό, ιδιαιτέρως την τρέχουσα σχολική χρονιά, που το θεματικό έτος αφορά την "Περιβαλλοντική Εκπαίδευση και τα Ανθρώπινα Δικαιώματα". Ας προβληματιστούμε όλοι μας από τις απόψεις του μαθητή "μας", έτσι ώστε να γίνουμε καλύτεροι Εκπαιδευτικοί και να δουλέψουμε αποδοτικότερα τα Προγράμματα Περιβαλλοντικής εκπαίδευσης στα Σχολεία μας.
