Συνολικές προβολές σελίδας

Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα 1ο Τ.Ε.Ε. Ειδικής Αγωγής Λάρισας. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα 1ο Τ.Ε.Ε. Ειδικής Αγωγής Λάρισας. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Τ.Ε.Ε. Ειδικής Αγωγής: "Σιτάρι – Αλεύρι – Ψωμί (Ο Άρτος ημών ο επιούσιος)"

Συντονίστρια Εκπαιδευτικός: Μπαλάφα Ευαγγελία
Παιδαγωγική Ομάδα: Βασιλοπούλου Βασιλική


H OMΑΔΑ:
ΒΟΛΙΩΤΗΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ- ΑΦΗΓΗΤΗΣ

ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΟΥ ΓΕΩΡΓΙΟΣ- ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ ΒΙΝΤΕΟ
ΔΗΜΟΥΛΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ- ΓΕΡΟΣ- ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ
ΚΟΚΚΙΝΟΥ ΚΑΤΕΡΙΝΑ- ΗΧΟΓΡΑΦΗΣΗ- ΣΥΝΤΑΞΗ ΚΕΙΜΕΝΩΝ ΡΙΜΑΓΜΟΥ ΔΗΜΗΤΡΑ- ΗΧΟΓΡΑΦΗΣΗ- ΣΥΝΤΑΞΗ ΚΕΙΜΕΝΩΝ
ΖΥΓΟΓΙΑΝΝΗΣ ΘΑΝΟΣ- ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ
ΠΑΣΑΠΟΡΤΗΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ-ΗΧΟΓΡΑΦΗΣΗ
ΜΠΑΛΟΔΗΜΟΣ ΓΙΑΝΝΗΣ- ΒΑΣΙΛΙΑΣ
ΘΟΔΩΡΗΣ ΜΗΝΟΥΔΗΣ- ΕΙΚΟΝΟΓΡΑΦΗΣΗ ΠΑΡΑΜΥΘΙΟΥ
ΑΝΤΟΝΙΑ ΚΟΥΚΟΥΝΑΒΑ - ΤΡΑΓΟΥΔΙ
ΠΑΝΤΟΥΛΗ ΜΑΡΙΝΑ- ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ ΥΛΙΚΟΥ
ΣΑΚΑΒΑΡΑ ΓΕΩΡΓΙΑ-ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ ΥΛΙΚΟΥ
ΣΩΤΗΡΙΟΥ ΕΛΕΝΗ-ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ ΕΙΚΟΝΩΝ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ ΜΑΛΛΙΟΓΚΑ-ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ ΕΙΚΟΝΩΝ
 
ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ
Γνωστικό επίπεδο
Να ενημερωθούν οι μαθητές για τη διαδικασία παραγωγής αλευριού στο παρελθόν και σήμερα.
Να γνωρίσουν τη διαδικασία παραγωγής του ψωμιού.
Να δουν από κοντά ένα φούρνο της γειτονιάς ..
Να αναζητήσουν και να ταξινομήσουν παροιμίες που έχουν σχέση με το ψωμί.
Επίπεδο Δεξιοτήτων
Να φτιάξουν τα Χριστόψωμα.
Να δημιουργήσουν από αλεύρι χριστουγεννιάτικα στολίδια.
Να ηχογραφηθεί από μαθήτρια του σχολείου μας ένα τραγούδι σχετικό με το ψωμί.
Να ηχογραφήσουν και να εικονογραφήσουν ένα παραμύθι .
Να πληκτρολογήσουν, οργανώσουν και να δημιουργήσουν μια παρουσίαση με το υλικό που συνέλεξαν.
Ψυχοκοινωνικό επίπεδο
Να αναπτύξουν τη λεπτή κινητικότητα.
Να ψυχαγωγηθούν κατά τη διάρκεια ηχογράφησης τραγουδιών και καταγραφής παροιμιών.
Διαδικασία παραγωγής αλευριού στο παρελθόν και σήμερα.
Διαδικασία παραγωγής ψωμιού στο παρελθόν και σήμερα.
Ο Άρτος στη θρησκευτική λατρεία .
Το ψωμί στα ήθη και έθιμα του τόπου μας.
Παροιμίες και παραμύθια για το ψωμί.

Το ψωμί αποτελεί τη βασική τροφή του ανθρώπου εδώ και χιλιετίες. Αυτό έχει αποδειχτεί από τα αρχαιολογικά ευρήματα που έχουν ανακαλυφθεί σε ανθρώπινους οικισμούς που χρονολογούνται ήδη από τη Νεολιθική εποχή. Η σημαντική θέση που κατέχει στην ζωή των ανθρώπων είναι αδιαμφισβήτητη. Από τα βάθη της ιστορίας και της προϊστορίας έχουμε αποδείξεις για την καταλυτική παρουσία του στην ανθρώπινη διατροφική αλυσίδα.
Το ψωμί περιέχει θρεπτικά συστατικά απαραίτητα για τον ανθρώπινο οργανισμό, αλλά και ιερή, εφόσον και το τυπικό της λατρείας «ο επιούσιος άρτος», τον οποίο αιτείται ο πιστός με την καθημερινή προσευχή του από τον Ύψιστο, καθαγιάζεται μέσα από ιερουργίες και συμβολίζει το συμβολίζει το σώμα του Ιησού .

Διαδικασία παραγωγής αλευριού σήμερα
Σήμερα το αλεύρι το παράγουν μεγάλα εργοστάσια που ονομάζονται αλευροβιομηχανίες. Χρειάζεται εργασία από πολλούς ανθρώπους, πολλές μηχανές για την παραγωγή, συσκευασία και μεταφορά τους.
Διαδικασία παραγωγής ψωμιού στο παρελθόν
Το ψωμί της οικογένειας παρασκευαζόταν στο σπίτι από τη νοικοκυρά και τις άλλες γυναίκες. Όταν το ψωμί ήταν έτοιμο η νοικοκυρά το σταύρωνε με το δεξί της χέρι και άρχιζε να κόβει ένα-ένα κομμάτια ζυμαριού. Τα έπλαθε σε στρογγυλά καρβέλια και τα τοποθετούσε στο πινακωτό, ανάμεσα στα μεσάλια. Σε ζεστό μέρος η ζύμη του ψωμιού φούσκωνε σε μια ώρα περίπου και ήταν έτοιμη για ψήσιμο.

Διαδικασία παραγωγής ψωμιού σήμερα.
Σήμερα οι περισσότερες οικογένειες προμηθεύονται το ψωμί από τους φούρνους που υπάρχουν σε κάθε γειτονιά. Η σύγχρονη οικογένεια μέσα σε σύντομο χρονικό διάστημα μπορεί να αγοράσει τον τύπο του ψωμιού που επιθυμεί (λευκό, μαύρο, χωριάτικο κ.τ.λ) και στην ποσότητα που επιθυμεί.

Ο Άρτος στη θρησκευτική λατρεία.
Ο Άρτος στην Θρησκευτική λατρεία κατέχει σημαντική θέση. Μαζί με τον οίνο, συμβολίζει, «το σώμα και το αίμα του Χριστού ». Στην Εκκλησία μας ο άρτος (το γνωστό πρόσφορο) που προορίζεται για τη Θεία Ευχαριστία πρέπει να είναι παρασκευασμένο από κοσκινισμένο ψιλό σταρένιο αλεύρι με ‘’Ζύμη’’ κατά τη χαρακτηριστική φράση του Απόστολου Παύλου « μικρά ζύμη όλον το φύραμα ζυμοί », διότι η ζύμη συμβολίζει τη διάδοση της διδασκαλίας του Χριστού.

Το ψωμί στα ήθη και έθιμα του τόπου μας.
Το ψωμί κατέχει μια σημαντική θέση στα ήθη και έθιμα του τόπου μας. Είναι γνωστή σε όλους η κουλούρα ή πρεβέντα ή μπουγάτσα που πρόσφεραν στους γάμους.
Τα ψωμιά του γάμου
Τ’ αλέσματα: Το άλεσμα το πηγαίνει ένα κορίτσι στο μύλο που να έχει τους γονείς όλα τα΄αλέσματα σταματούν για ν’αλέσει ο γάμος.
Την Τρίτη το βράδυ αναπιάνουν το προζύμι στο σπίτι του γαμπρού και στο σπίτι της νύφης το Σάββατο. Την μπογάτσια την Τετάρτη.
Όταν αναπιάσουν το προζύμι. Το προζύμι το προμηθεύονται από το ίδιο του σπιτιού που φτιάχνουν το ψωμί. Το αναπιάνουν κοπέλες και νυφάδες.
Κουλούρα
«Η γνωστή κουλούρα παρασκευαζόμενη κατέχει μια ιδιαίτερη συμβολική σημασία στα έθιμα του τόπου, πάντοτε για καλό.
Έτσι στο γάμο όταν το ψίκι προερχόμενο από εκκλησία που έγινε η στέψη φθάσει στην εξώπορτα του σπιτιού του γαμπρού σταματάει.
Εκεί στέκοντας στο μέσον της πόρτας οι νεόνυμφοι, η νύφη ρίχνει μια κουλούρα μέσα στην αυλή που περιμένουν να την αρπάξουν οι συγκεντρωμένοι.
Άλλη μια τέτοια προσφέρει εκείνη τη στιγμή σ΄ένα συγγενικό αγόρι του γαμπρού που το σηκώνει στην αγκαλιά της και τελειώνει μ΄αυτό, ο συμβολισμός της ευτυχίας, που φέρνει στο νέο σπιτικό της αμέσως μόλις πατήσει στο κατώφλι της αυλόπορτά του.
πηγή:Ιστορία-Λαογραφία Ιωαννίνων Χρήστος Κ.Πάντος

 
Παροιμίες για το ψωμί
Διαβάστε πιο κάτω μερικές μόνον από τις εκατοντάδες παροιμίες ή εκφράσεις που η λαϊκή σοφία έχει καθιερώσει για να περιγράψει καθημερινές καταστάσεις:
Δεν έχει ψωμί να φάει
Για ένα κομμάτι ψωμί
Ψωμοζήτης .
Λίγα τα ψωμιά του, λίγα τα καρβέλια του
Φάγανε ψωμί και αλάτι.
Αυτή η δουλειά έχει πολύ ψωμί
Βγάζω το ψωμί μου
Δουλεύει για το ψωμί του
Εμείς ψωμί δεν έχουμε κι η γάτα πίτα σέρνει.
Η βιάση ψήνει το ψωμί, μα δεν το καλοψήνει.
Θα φάει πολλά ψωμιά ακόμη.
Λίγα είναι τα ψωμιά του ή έφαγε τα ψωμιά του.
Νηστεύει ο δούλος του Θεού, γιατί ψωμί δεν έχει.
Το έδωσε για ένα κομμάτι ψωμί.
Ψωμί δεν έχουμε, ραπανάκια για την όρεξη.
Ψωμί δεν είχαμε, τυρί μας ήρθε.


Να σας πω πώς γίνεται
και στον κόσμο δίνεται
απ’ το σπόρο το σταράκι,
το γλυκό, γλυκό ψωμάκι

Πρώτα πρώτα οι γεωργοί,
σαν οργώσουνε τη γη,
μες στη χούφτα σπόρο παίρνουν
και στη γη κάτω τον σπέρνουν.

Τον καλό το Θεριστή
τραγουδώντας, γελαστοί,
με δρεπάνια που γυαλίζουν
στάχυα ολόχρυσα θερίζουν.

Και στ’ αλώνι θα στρωθεί,
θα τριφτεί, θα πατηθεί
κι ύστερα το καθαρίζουν,
πιάνουνε και το λιχνίζουν.

Κι από εκεί θα φορτωθεί
και στο μύλο θ’ αλεστεί
κι η μυλόπετρα γυρίζει,
άσπρο αλεύρι μάς χαρίζει.

Σαν το παίρνει με χαρά
η καλή νοικοκυρά,
μες στη σκάφη τ’ απιθώνει
και το πλάθει, το ζυμώνει.

Κι όταν καλοζυμωθεί,
πάει στο φούρνο να ψηθεί,
με το φτυάρι μια του δίνουν
μέσα να ψηθεί τ’ αφήνουν.

Κι όταν βγει λαχταριστό,
ροδοκόκκινο, ζεστό,
τρώει, τρώει το παιδάκι
το γλυκό, γλυκό ψωμάκι.
(από το βιβλίο: Σπύρος Kοκκίνης, Σχολική ποιητική ανθολογία, Bιβλιοπωλείον της «Eστίας» I.Δ. Kολλάρου και Σια A.E., 1974)


ΚΕΙΜΕΝΟ: «Το πιο γλυκό ψωμί» – Λαϊκό παραμύθι
Κάποτε ήταν ένας πλούσιος βασιλιάς, πολύ πλούσιος, που ό,τι επιθυμούσε η καρδιά του το ’χε. Όλα τα είχε, και τον έλεγαν ευτυχισμένο, ώσπου έπαθε μια ανορεξία και δεν είχε όρεξη να φάει. Σιγά σιγά αδυνάτιζε, κι άρχισε να γίνεται γκρινιάρης και παράξενος. Πολλοί γιατροί τον έβλεπαν, μα τα γιατρικά τους τίποτα δεν μπορούσαν να κάνουν. Ώσπου κάποια μέρα, έτυχε να περνάει από το παλάτι του ένας γέροντας φτωχός, που ήτανε όμως σοφός κι ήξερε από γιατρικά. Του είπανε λοιπόν για το βασιλιά, κι ανέβηκε να τον δει.
ΓΕΡΟΣ
«Μήπως κουράζεσαι, βασιλιά μου;», τον ρώτησε.
ΒΑΣΙΛΙΑΣ
«Τι λες, γιατρέ μου. Όλη μέρα ξαπλωμένος στο θρόνο μου, ούτε το μικρό μου δαχτυλάκι δεν κουνώ».
ΓΕΡΟΣ
«Μήπως έχεις έγνοιες και σκοτούρες για το λαό σου;»
ΒΑΣΙΛΙΑΣ
«Όχι, κάθε άλλο. Εγώ ζω ξέγνοιαστος, και καρφάκι δε μου καίεται για κανέναν!»
ΓΕΡΟΣ
«Μήπως επιθύμησες ποτέ σου κάτι και δεν μπόρεσες να το ’χεις;»
ΒΑΣΙΛΙΑΣ
«Ούτε κι αυτό! Βασιλιάς είμαι, κι ό,τι γυρέψω, το βλέπω μπροστά μου!…».
Σκέφτηκε λίγο ο γέροντας, υστέρα γυρίζει και λέει του βασιλιά:
ΓΕΡΟΣ
«Άκουσε, βασιλιά μου: Καθώς βλέπω, δεν έχεις τίποτα σοβαρό. Εκείνο που φταίει και δεν έχεις όρεξη να τρως, είναι το ψωμί που σου δίνουν στο παλάτι! Να διατάξεις να σου φέρουν να φας το πιο γλυκό ψωμί του κόσμου. Αν μπορέσεις να το ’χεις αυτό, τότε θα γιατρευτείς!».
Από την ίδια μέρα ο βασιλιάς έδωσε διαταγή στους φουρναραίους του παλατιού να ζυμώσουν και να του ψήσουν «το πιο γλυκό ψωμί του κόσμου!».
Έπεσαν με τα μούτρα στη δουλειά οι ψωμάδες σ’ όλο το βασίλειο, ποιος θα κάμει στο βασιλιά το πιο γλυκό ψωμί! Μα κανένα απ’ όλα εκείνα τα ψωμιά δεν άνοιγε την όρεξη στο βασιλιά. Ούτε κι ήθελε να τα φάει. Ώσπου μια μέρα, έξω φρενών ο βασιλιάς, έστειλε ανθρώπους του να πάνε να βρούνε το γέροντα και να τον ξαναφέρουνε μπροστά του. Έτσι λοιπόν κι έγινε.
ΒΑΣΙΛΙΑΣ
Θα σε κρεμάσω, που με ξεγέλασες!»
ΓΕΡΟΣ
«Γιατί, βασιλιά μου;»,
ΒΑΣΙΛΙΑΣ
Γιατί το γλυκό ψωμί, που είπες να μου φτιάξουνε να φάω, δε μου έκαμε τίποτα
ΓΕΡΟΣ
Μπα; Φαίνεται πως το ψωμί που σου ζύμωσαν, δεν ήταν τόσο γλυκό όσο έπρεπε!
Ο βασιλιάς ήταν πάλι έτοιμος ν αγριέψει, μα είδε το γέρο που κάτι συλλογιζότανε και περίμενε.
ΓΕΡΟΣ
«Άκουσε, βασιλιά μου αν θέλεις να δοκιμάσεις στ’ αληθινά το ψωμί που θα σε γιατρέψει, πρέπει να ’ρθεις μαζί μου για τρεις μέρες μονάχα και να κάνεις ό,τι σου λέω. Αν δε γίνεις καλά, είσαι ελεύτερος να μου πάρεις το κεφάλι!»
Κι ο βασιλιάς, δέχτηκε να πάει μαζί με τον παράξενο γέροντα.
Φόρεσε κι αυτός φτωχικά ρούχα, πήρε κι ένα μπαστούνι στα χέρια του κι έφυγε κρυφά από τοπαλάτι, μακριά, κι επήγανε στον κάμπο, εκεί που καθόταν ο γέροντας, σε μια καλύβα, μέσα σ’ ένα χωράφι σπαρμένο.
Ξημερώνοντας, έδωκε ο γέροντας στο βασιλιά ένα δρεπάνι και του λέει:
ΓΕΡΟΣ
«Έλα να θερίσουμε!».
Έπιασε ο βασιλιάς και θέριζε μες στο λιοπύρι ολάκερη μέρα.
Ήρθε το βράδυ, πέσανε ξεροί να κοιμηθούνε. Ούτε φαΐ όλη μέρα, ούτε τίποτα. Έμενε, βλέπεις, κι ο γέροντας νηστικός.
Την άλλη μέρα, πρωί πρωί, ξύπνησε ο γέροντας το βασιλιά και του λέει:
ΓΕΡΟΣ
«Σήκω τώρα, να πάρουμε όλ’ αυτά τα δεμάτια, να τα πάμε στ’ αλώνι να τ’αλωνίσουμε!».
Κουβάλησε στην πλάτη του ο βασιλιάς περσότερ’ από τα μισά, κι ύστερα όλη μέρα, γκαπ γκουπ, τα κοπάνιζε με το δάρτη, ώσπου κάμανε το στάρι σωρό, τ’ ανεμίσανε και το βάλανε στο σακί. Κι όλη μέρα την περάσανε πάλε έτσι, νηστικοί κι οι δυο τους, μόνο λίγο νερό ήπιανε από τη στέρνα, που ήτανε κοντά στην καλύβα. Πέσανε πάλι κουρασμένοι το βράδυ και κοιμηθήκανε.
Την τρίτη μέρα, το χάραμα, ο γέροντας σήκωσε το βασιλιά και του λέει
ΓΕΡΟΣ
«Ξύπνα τώρα να πάμε το στάρι μας στο μύλο να τ’ αλέσουμε! Πάρ’ το εσύ στην πλάτη σου, γιατί εγώ δεν μπορώ, και πάμε εκεί στην κορφή του βουνού, που ’ναι ο μύλος».
Τι να κάμει ο βασιλιάς, αφού έτσι ήτανε η συμφωνία, φορτώνεται το σακί στην πλάτη, και κουρασμένος κι ελεεινός το κουβάλησε στην κορφή. Τώρα αρχίνησε και να πεινάει, μα δεν έλεγε ακόμα τίποτα.Αλέσανε το στάρι τους, και γυρίσανε κατά το μεσημέρι στην καλύβα, πάλι ο βασιλιάς φορτωμένος τ’ αλεύρι.
ΓΕΡΟΣ
«Έλα τώρα να ζυμώσουμε»
Ξεχώρισε ως δέκα λίτρες αλεύρι, το ’ρίξε στη σκάφη κι έβαλε το βασιλιά να ζυμώνει. Ύστερα τον έστειλε στο δάσος να κόψει ξύλα, κι αργά κατά το βράδυ βάλανε κι εκάψανε το φούρνο, για να ψήσουνε 3-4 καρβέλια. Ο βασιλιάς τώρα πεινούσε κι περίμενε πότε να ψηθούν τα ψωμιά, για να φάει! Μα πιο πολύ τα λιμπιζόταν, όταν άρχισε να βγαίνει από το φούρνο η μυρωδιά τους.
ΒΑΣΙΛΙΑΣ
«Πεινάω πολύ», λέει του γέρου.
ΓΕΡΟΣ
«Περίμενε και θα φας!», του απάντησε κείνος.
Σε λίγο βγήκανε τα καρβέλια, αχνιστά και ροδοψημένα. Σαν πεινασμένος λύκος τότε ο βασιλιάς άρπαξε το καρβέλι, το έκοψε με τα χέρια του κι άρχισε να τρώει. Μα με την πρώτη μπουκιά που κατάπιε, το πρόσωπό του έγινε κόκκινο από χαρά και φώναξε:
ΒΑΣΙΛΙΑΣ
«Μάλιστα! Αυτό είναι το πιο γλυκό ψωμί του κόσμου! Κι όμως ούτε μια κουταλιά ζάχαρη δεν έριξα στο ζυμάρι του!».
Τότε ο γέροντας χαμογέλασε και του είπε:
ΓΕΡΟΣ
«Βασιλιά μου, πρέπει να ξέρεις πως η ζάχαρη του ψωμιού σου ήταν ο ιδρώτας που έχυσες για να το φτιάξεις. Τώρα είσ’ ελεύτερος να ξαναπάς στο παλάτι σου. Κοίτα μονάχα να δουλεύεις αποδώ κι εμπρός, και θα δεις πως η όρεξη δε θα σου λείψει».
Ο βασιλιάς ακολούθησε την συμβουλή του γέροντα, κι όταν γύρισε στο παλάτι του, δούλευε κάθε μέρα για το λαό του .

ΣΥΝΤΟΝΙΣΜΟΣ - ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ
ΟΜΑΔΑ 1

ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ ΕΙΚΟΝΩΝ ΚΑΙ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΑΛΕΥΡΙΟΥ ΚΑΙ ΣΤΟ ΣΗΜΕΡΑ.

ΟΜΑΔΑ 2
ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ ΕΙΚΟΝΩΝ ΚΑΙ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΖΥΜΩΜΑ ΣΤΟ ΠΑΡΕΛΘΟΝ ΚΑΙ ΣΤΟ ΣΗΜΕΡΑ.

ΟΜΑΔΑ 3
ΣΥΛΛΟΓΗ ΑΠΟ ΤΟ ΙΝΤΕΡΝΕΤ ΣΤΟΙΧΩΝ ΤΡΑΓΟΥΔΙΩΝ ΚΑΙ ΠΑΡΟΙΜΙΩΝ ΠΟΥ ΣΧΕΤΙΖΟΝΤΑΙ ΜΕ ΤΟ ΨΩΜΙ.

ΕΠΙΣΗΣ ΘΑ ΣΥΖΗΤΗΣΟΥΜΕ ΘΕΜΑΤΑ ΠΟΥ ΑΦΟΡΟΎΝ :
ΤΗ ΘΕΣΗ ΤΟΥ ΨΩΜΙΟΥ ΣΤΗ ΘΡΗΣΚΕΙΑ.
ΕΠΙΣΚΕΨΗ ΣΕ ΕΝΑ ΦΟΥΡΝΟ ΤΗΣ ΓΕΙΤΟΝΙΑΣ

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ
                                                                              
1. Ζυμώνουμε το ψωμί στο σπίτι.

2. Το ψωμί το αγοράζουμε από το φούρνο.

3. Φτιάχνουμε πίτες, κουλουράκια κέικ και άλλα αρτοπαρασκευάσματα στο σπίτι μας

4. Αγοράζουμε από το φούρνο πίτες, κουλουράκια, κέικ κ.λ.π

5. Κατά την ώρα του φαγητού στο τραπέζι μας υπάρχει ψωμί

6. Στο καθημερινό τραπέζι υπάρχει άσπρο ψωμί.

7. Στο καθημερινό τραπέζι υπάρχει μαύρο ψωμί

Απαντάτε αναλόγως σε κάθε ρώτηση:  ΠΟΤΕ ή ΜΕΡΙΚΕΣ ΦΟΡΕΣ ή  ΠΑΝΤΑ





Τ.Ε.Ε. Ειδικής Αγωγής: "Δημιουργική απασχόληση και Ψυχική Υγεία. Εθελοντισμός" Πρόγραμμα Αγωγής Υγείας

Συντονίστρια Εκπαιδευτικός: Μέμτσα Χάιδω
Παιδαγωγική Ομάδα: Σχισμένου Ασημούλα

Συμμετέχουν οι μαθητές:

1. Γκεμίση Αποστολία
2. Τσιονάρα Παρασκευή
3. Μπουγάτσιας Δημήτριος
4. Τάσιος Ευάγγελος
5. Σκοτεινιώτης Γεώργιος
6. Κουτσοπάγος Δημήτριο
7. Ευαγγελίδη Αγγελική
8. Μητός Νικόλαος
9. Λέκκας Βασίλειος
10. Σκοτεινιώτη Αικατερίνη
11. Δήμου Ιωάννης
12. Σταμάτη Νεκταρία
13. Νίκου Μαρία
14. Φιλίπ Μιχάλης
15. Κούτρα Ιωάννα
16. Μπίλλας Θωμάς
Οι μαθητές με τη βοήθεια των συντονιστών καθηγητών δημιούργησαν:
1. Χάρτινο τηλέφωνο
2. Παραδοσιακό νερόμυλο από κομμάτια ξύλου
3. Παραδοσιακό αγροτόσπιτο από κομμάτια ξύλου
4. Οι μαθήτριες διδάχτηκαν κέντημα την παραδοσιακή σταυροβελονιά.

1. ΧΑΡΤΙΝΟ ΤΗΛΕΦΩΝΟ
Το τηλέφωνο είναι μία συσκευή συνδιάλεξης η οποία μεταφέρει τον ήχο μέσω ηλεκτρικών σημάτων. Συγκεκριμένα πρόκειται για συσκευή που μετασχηματίζει τις ηλεκτρικές ταλαντώσεις σε ηχητικές. Η συσκευή αυτή αποτελείται από πομπό και δέκτη και συνδέεται με καλώδιο με το τηλεφωνικό κέντρο. Ο πομπός έχει μέσα σ' ένα σωλήνα μια μετάλλινη πλάκα μπροστά σε ηλεκτρομαγνήτη. Μόλις ακουστεί η φωνή μας επάνω στην πλάκα, αυτή αρχίζει να κάνει παλμικές κινήσεις ισχυρές ή αδύνατες, ανάλογα με τον τόνο που έχει η φωνή μας, που επηρεάζουν τον ηλεκτρομαγνήτη. Με τη βοήθεια του ηλεκτρικού ρεύματος, τα ηχητικά κύματα περνούν από το καλώδιο και φτάνουν στο δέκτη που έχει κι αυτός έναν ηλεκτρομαγνήτη μ' ένα διάφραγμα μπροστά του. Το διάφραγμα του δέκτη με τη σειρά του αρχίζει να έχει παλμικές κινήσεις από τα ηχητικά κύματα του πομπού που μεταδίδει ο ηλεκτρομαγνήτης. Μ' αυτόν τον τρόπο η ανθρώπινη ομιλία ξανακούγεται στο ακουστικό με την αναπαραγωγή των ήχων. Ο πομπός και ο δέκτης ενός τηλεφώνου είναι τοποθετημένοι σ' ένα όργανο που λέγεται ακουστικό.

2. ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΟΣ ΝΕΡΟΜΥΛΟΣ
ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΚΙΝΗΣΗ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΟΥ ΝΕΡΟΜΥΛΟΥ Όταν το μυλοβάγενο γεμίσει νερό, αυτό εξέρχεται από την οπή του σιφουνίου με μεγάλη πίεση (λόγω υψομετρικής διαφοράς του επάνω μέρους του μυλοβάγενου με το κάτω), κτυπάει τα πτερύγια της φτερωτής, η οποία θέτει σε κίνηση τον άξονα, αυτός την άνω μυλόπετρα και κατόπιν το επανωμύλι και το βαρδάρι.
ΧΡΟΝΟΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ
Οι νερόμυλοι χωρίζονταν σε αυτούς που λειτουργούσαν όλο το χρόνο και στους εποχιακούς, που δούλευαν μόνο το χειμώνα. Οι εποχιακοί διέκοπταν τη λειτουργία τους το καλοκαίρι, γιατί τα νερά χρησιμοποιούνταν για την άρδευση των καλλιεργημένων εκτάσεων.
ΠΩΣ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΘΗΚΑΝ / ΓΙΑΤΙ ΥΠΗΡΧΑΝ ΟΙ ΝΕΡΟΜΥΛΟΙ
Οι νερόμυλοι χτίστηκαν κατά κύριο λόγο στην Ηπειρωτική Ελλάδα και τα μεγάλα νησιά όπου υπήρχε νερό και χρησιμοποιήθηκαν κυρίως ως αλεστικοί δημητριακών / σιτηρών και λιγότερο για το άλεσμα δεψικών υλών χρήσιμων στα βυρσοδεψεία (ταμπακόμυλοι), για την παρασκευή μπαρουτιού (μπαρουτόμυλοι) και κουρασανιού για οικοδομικές εργασίες. Το πιο παλιό επίσημο απογραφικό στοιχείο που διαθέτουμε αναφέρει ότι μετά την ίδρυση του νέου ελληνικού κράτους, στα τότε όριά του, βρέθηκαν περίπου 6.000 νερόμυλοι κατά τα τρία τέταρτα κατεστραμμένοι. Από αυτούς σχεδόν οι 5.500 ήταν τούρκικοι και περιήλθαν στο ελληνικό δημόσιο που τους νοίκιαζε σε ιδιώτες. Υπάρχουν επίσης πολλά τουρκικά έγγραφα που αναφέρουν αναλυτικά τους νερόμυλους για είσπραξη φόρων, αλλά για ορισμένες μόνο περιοχές. Γενικά παρατηρείται μία προτίμηση προς τους νερόμυλους για πολλούς λόγους μερικοί από τους οποίους είναι οι εξής
 Η δαπάνη και ο χρόνος κατασκευής του ήταν μικρές.
 Η λειτουργία του δεν ήταν εξαρτημένη από τις καιρικές συνθήκες, ώστε να επηρεάζεται η ποσότητα και η ποιότητα του παραγόμενου αλέσματος.
 Οι ζημιές και οι φθορές του μύλου ήταν ελάχιστες.
 Υπήρχε η ελευθερία κατασκευής κτισμάτων κοντά στο μύλο, η οποία θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για την κατοικία της οικογένειας του μυλωνά.
 Υπήρχε η αντίληψη ότι σε σύγκριση με τον ανεμόμυλο ο νερόμυλος έκανε καλύτερο αλεύρι.

ΚΑΤΑΣΚΕΥΕΣ ΜΑΘΗΤΩΝ
Οι μαθητές χρησιμοποιώντας μικρά ξύλινα κομμάτια έφτιαξαν ένα παραδοσιακό ανεμόμυλο και έμαθαν την λειτουργία του και τη χρησιμότητά του.
Οι μαθητές έφτιαξαν ένα αγροτόσπιτο από μικρά κομμάτια ξύλου.
Οι μαθήτριες έμαθαν την παραδοσιακή βελονιά κεντήματος τη σταυροβελονιά.
Οι μαθητές δημιούργησαν ένα χάρτινο τηλέφωνο με όλα τα μέρη του και έμαθαν την λειτουργία του.
Οι μαθητές δημιούργησαν κατασκευή παραδοσιακού σπιτιού και ανεμόμυλο από ξύλινα κομμάτια

Τ.Ε.Ε. Ειδικής Αγωγής: "Σύγχρονη Τεχνολογία στον Τύπο και την καθημερινή ζωή"


Συντονιστής Εκπαιδευτικός: Μπατσίλας Ιωάννης
Παιδαγωγική Ομάδα: Λυκοκώστα Όλγα

Στόχοι προγράμματος
Να κατανοηθεί η τεχνολογική εξέλιξη, οι διαφοροποιήσεις και οι συσχετίσεις μεταξύ παραδοσιακών, ηλεκτρονικών, ψηφιακών και νέων μέσων  
Να κατανοηθεί η σχέση μεταξύ σύγχρονης τεχνολογίας και καθημερινής ζωής



Ιστορική Αναδρομή του Τύπου
1436 ο Ιωάννης Γoυτεμβέργιος εφεύρε την τυπογραφία
1631 εκδίδεται στη Γαλλία η πρώτη εφημερίδα με τον τίτλο Gazette de France
1790 εκδίδεται στη Βιέννη η πρώτη ελληνική εφημερίδα με τον τίτλο «Εφημερίς»
το 1895, ο πατέρας του ραδιοφώνου Γουλιέλμος Μαρκόνι κατόρθωσε να μεταδώσει ηχητικά σήματα Μορς διαμέσου ερτζιανών κυμάτων γεγονός που αποτελεί την απαρχή της ραδιοφωνίας. Κατά τη διάρκεια του Β' παγκοσμίου πολέμου το ραδιόφωνο και ο Τύπος γίνονται δύο μέσα ανταγωνιστικά μεταξύ τους, γιατί το ραδιόφωνο αποκτά μεγάλο ειδησεογραφικό περιεχόμενο.
1927 μεταδίδεται στις ΗΠΑ το πρώτο δελτίο ειδήσεων από την τηλεόραση.
1951 αρχίζει η ιστορία της Ελληνικής τηλεόρασης
Κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 1990 εμφανίζεται το Διαδίκτυο στη σημερινή του μορφή.

Ορισμός του τύπου
Ως τύπο (ή Μ.Μ.Ε.) ορίζουμε τα διαθέσιμα μέσα με τα οποία μπορεί να ενημερωθεί για προηγούμενα και τρέχοντα συμβάντα ένα μεγάλο πλήθος ανθρώπων.

Ασύγχρονα Μέσα
Ασύγχρονα ονομάζονται τα μέσα στα οποία η πληροφορία μεταδίδεται σε διαφορετικές χρονικές στιγμές για κάθε χρήστη.
Τύπος (εφημερίδες, περιοδικά)
Διαδίκτυο

Σύγχρονα μέσα  
Σύγχρονα ονομάζονται τα μέσα όπου όλοι οι χρήστες λαμβάνουν την πληροφορία συγχρόνως
Ραδιόφωνο
Τηλεόραση

Είδη μέσων
Έντυπα μέσα
Εφημερίδες
Περιοδικά
Ηλεκτρονικά & ψηφιακά μέσα
Ραδιόφωνο
Τηλεόραση
Νέα μέσα
Διαδίκτυο

Τα μέσα σήμερα
Τα τελευταία δεκαπέντε χρόνια τα μέσα μαζικής επικοινωνίας και τα προϊόντα τους πολλαπλασιάζονται με ραγδαίους ρυθμούς, σχεδόν σε όλες τις κατηγορίες, είτε πρόκειται για τηλεοπτικούς, είτε ραδιοφωνικούς σταθμούς, είτε για εφημερίδες και περιοδικά, είτε ακόμα για τα νέα μέσα, τα οποία συνδέονται με τα πολυμέσα και το διαδίκτυο. Στις μέρες μας λοιπόν, τα ΜΜΕ επηρεάζονται όλο και περισσότερο από τη χρήση των νέων τεχνολογιών
Tα web ραδιόφωνα και οι web τηλεοράσεις έχουν μπει για τα καλά στη ζωή μας την τελευταία πενταετία. Τα κανονικά ραδιόφωνα και οι τηλεοράσεις μπορεί να συνεχίζουν να εκπέμπουν από τη συχνότητα τους, ωστόσο στις μέρες μας δε νοείται τηλεοπτικός ή ραδιοφωνικός σταθμός που να μην μπορείς να τον δεις ή να τον ακούσεις ζωντανά από το ίντερνετ.

Νέα μέσα και Κοινωνικά Δίκτυα
Χρόνο με το χρόνο αναπτύσσονται όλο και περισσότερο τα Νέα Μέσα αλλά και οι online εκδόσεις, online ραδιόφωνα, web τηλεοράσεις, wiki’s. Σήμερα όλο και περισσότεροι άνθρωποι ενημερώνονται μέσα από το Internet και τα Κοινωνικά Δίκτυα.
Τα γνωστότερα Κοινωνικά Δίκτυα αυτής της περιόδου είναι:
Το Facebook
Το Twitter
Τo MySpace
Το YouTube
Τα Google Groups
Η Wikipedia

Ο Υπολογιστής στην Καθημερινή ζωή
Ο υπολογιστής στην εκπαίδευση
Η εκπαίδευση είναι ένας από τους τομείς της ζωής μας που επηρεάζεται από την εξέλιξη των υπολογιστών. Η δυνατότητα που προσφέρει ο Η/Υ για τη διαχείριση διαφορετικών μορφών μηνυμάτων με μεγάλη ευκολία, τον καθιστά ένα σημαντικό εργαλείο της εκπαιδευτικής διαδικασίας. Οι χρήσεις του, τόσο ως γνωστικό αντικείμενο όσο και ως εποπτικό μέσο διδασκαλίας και  εργαλείο υποστήριξης είναι πολλές.
Ο υπολογιστής στην υγεία
Οι εφαρμογές του υπολογιστή στην υγεία είναι πάρα πολλές τόσο σε διοικητικό όσο και σε επιστημονικό επίπεδο.Η επεξεργασία και η αποθήκευση των στοιχείων που αφορούν την περίθαλψη των ασθενών θα ήταν πολύ δύσκολη χωρίς τους υπολογιστές.Η επιστήμη της ιατρικής έχει ωφεληθεί σημαντικά από τη βοήθεια που της προσφέρουν τα σύγχρονα μηχανήματα,τα οποία βασίζονται σε υπολογιστικά συστήματα.Επιπλέον τα τεχνητά όργανα με τα οποία είναι εφοδιασμένες οι ειδικές μονάδες και τα χειρουργεία των σύγχρονων νοσοκομείων,προσφέρουν πολύτιμες υπηρεσίες στους ασθενείς.Μια από τις τελευταίες υπηρεσίες υγείας που έγινε εφικτή με τη βοήθεια του υπολογιστή είναι η τηλεϊατρική,δηλαδή η εκτέλεση ιατρικών πράξεων από απόσταση.Τέλος,με τη βοήθεια του υπολογιστή,ένας γιατρός,μέσα σε σύντομο χρονικό διάστημα και χωρίς να ταλαιπωρηθεί ο ασθενής,μπορεί να έχει τη σωστή και υπεύθυνη διάγνωση καθώς και τις κατάλληλες οδηγίες για θεραπευτική αγωγή.
Οι αυτόματες ταμειολογιστικές μηχανές των τραπεζών
Οι αυτόματες ταμειολογιστικές μηχανές, γνωστές ως ΑΤΜ, αποτελούν μέρος του υπολογιστικού συστήματος μιας τράπεζας. Με τα μηχανήματα αυτά είναι εφοδιασμένα όλα τα υποκαταστήματα των τραπεζών καθώς είναι εύκολη η πρόσβαση των χρηστών για την πραγματοποίηση τραπεζικών συναλλαγών όπως η ανάληψη χρημάτων με ασφάλεια και ταχύτητα οποιαδήποτε μέρα και ώρα.
Ο υπολογιστής στην ψυχαγωγία
Ένας από τους τομείς της καθημερινής ζωής στον οποίο είναι έντονη η παρουσία του υπολογιστή είναι και η ψυχαγωγία. Η δυνατότητα του να δέχεται και να επεξεργάζεται διαφορετικού είδους στοιχεία- κείμενα, ήχους, εικόνες-επέτρεψε να χρησιμοποιηθεί και ως ψυχαγωγικό εργαλείο.
Ο υπολογιστής σ’ένα πολυκατάστημα
Σ’ ένα πολυκατάστημα υπάρχει συνήθως ένα κεντρικό υπολογιστικό σύστημα με το οποίο συνδέονται για παράδειγμα οι ταμειακές μηχανές αλλά και οι περιφερειακοί υπολογιστές στα σημεία εισαγωγής προϊόντων στα σημεία ενημέρωσης του κοινού κ.α.
Έτσι λοιπόν, στη χρήση του υπολογιστή, στη σημερινή εποχή βασίζονται κυρίως η οργάνωση και λειτουργία ενός πολυκαταστήματος αφού είναι απαραίτητος για τη λειτουργία του ταμείου την έκδοση ταμειακών αποδείξεων και άλλων λειτουργικών αναγκών που μπορεί να υποστηρίζονται από αυτόν.
Ο υπολογιστής στους αθλητικούς αγώνες
Η χρησιμότητα του υπολογιστή στον αθλητισμό είναι μεγάλη. Και τούτο γιατί ο όγκος των στοιχείων για την πραγματοποίηση των αθλητικών αγώνων, που χρειάζεται να υποστούν επεξεργασία και να μεταβιβαστούν σε διάφορα σημεία είναι τεράστιος. Ακόμη και μετά τη λήξη τους γίνεται ξανά επεξεργασία όλων αυτών των στοιχείων που είναι αναγκαία για μελλοντική χρήση.
Ο υπολογιστής στον έλεγχο της κυκλοφορίας των  αυτοκινήτων
Στις σύγχρονες μεγαλουπόλεις, σε όλο και περισσότερους δρόμους υπάρχουν σηματοδότες που ρυθμίζουν τη κίνηση των πεζών και οχημάτων. Στα μεγάλα αστικά κέντρα, όπου η κίνηση των οχημάτων είναι πολύ αυξημένη, για τον έλεγχο των σηματοδοτών οργανώνεται ένα υπολογιστικό σύστημα, το οποίο επεξεργάζεται ταχύτατα πολύ μεγάλο όγκο στοιχείων. Τέλος με τη τοποθέτηση βιντεοκάμερας στις κεντρικές οδικές αρτηρίες παρέχεται η δυνατότητα να εμφανίζονται στις οθόνες του κέντρου ελέγχου εικόνες από τη κίνηση στους δρόμους. Οι εικόνες αυτές, μαζί με τα στοιχεία των ηλεκτρονικών πινάκων, βοηθούν τους υπεύθυνους του κέντρου ελέγχου να έχουν μία πληρέστερη εικόνα της κυκλοφορίας των οχημάτων και να επεμβαίνουν όπου χρειάζεται ή να βελτιώνουν τα προγράμματα που ελέγχουν τους σηματοδότες.

ΣΥΜΜΕΤΕΧΟΝΤΕΣ
ΤΜΗΜΑΤΑ:  ΔΠ/ΕΠ    &    ΒΤΠ/ΓΤΠ


Τ.Ε.Ε. Ειδικής Αγωγής Λάρισας: "Διαχείριση Φυτικών Υπολειμμέτων - Κομποστοποίηση"

Συντονιστής εκπαιδευτικός: Λιάπης Ευθύμιος
Παιδαγωγική Ομάδα: Παρλάντζας Ηλίας


Μαθητές που συμμετείχαν στο πρόγραμμα:

1. Γκανάκας Γεώργιος
2. Γκεμίση Αποστολία
3. Ιμπραΐμι Μάριος
4. Καραΐσκος Μάριος
5. Μούζας Παύλος
6. Μπουγατσιάς Δημήτριος
7. Μπουμπουνάρας Νίκος
8. Νικολάου Γεώργιος
9. Νίκου Μαρία
10. Σκοτινιώτης Γεώργιος
11. Τάσιος Ευάγγελος
12. Τσιονάρα Παρασκευή

Στόχοι του προγράμματος
Α) Γνωστικοί:

 οι μαθητές να ενημερωθούν για τη λίπανση των φυτών και τις βιολογικές καλλιέργειες
 να κατανοήσουν την έννοια της κομποστοποίησης
 να κατασκευάσουν το δικό τους κομποστοποιητή
 να ανακαλύψουν την αξία ορισμένων οικιακών απορριμμάτων
 να διαχωρίζουν τα υλικά που κομποστοποιούνται από τα υπόλοιπα οικιακά απορρίμματα
 να παράγουν οργανικό λίπασμα από φυτικά υπολείμματα
 να εφαρμόσουν το οργανικό λίπασμα σε δικά τους φυτά
 να διδαχθούν την έννοια της συνεργασίας βιωματικά.
Β) Συναισθηματικοί:
 οι μαθητές να αναπτύξουν πρωτοβουλίες και δράσεις με σκοπό τη βελτίωση της αυτοεκτίμησης και της αυτοεικόνας
 να αποκτήσουν ενδιαφέρον για τη μάθηση
 να μάθουν κανόνες και μεθόδους εργασίας κοινής αποδοχής, ώστε να συνεργάζονται σε ομάδες και να επικοινωνούν μεταξύ τους με κοινούς στόχους και σκοπούς
 να έρθουν σε άμεση επαφή με φυσικά υλικά και να υιοθετήσουν θετικές στάσεις και συμπεριφορές ως προς το περιβάλλον
Γ) Ψυχοκινητικοί
 οι μαθητές να αναπτύξουν τη αδρή και λεπτή κινητικότητά τους
 να προσανατολίζονται στο χώρο και να εκτελούν εντολές
να συνειδητοποιήσουν ότι όλα τα σκουπίδια δεν είναι άχρηστα



Υλοποίηση του προγράμματος
Αρχικά έγινε διαγνωστική αξιολόγηση των μαθητών και συγκροτήθηκαν δύο ομάδες εργασίας. Με τη βοήθεια των εκπαιδευτικών οι μαθητές συγκέντρωσαν πληροφορίες – στοιχεία (κυρίως από το διαδίκτυο και διάφορα έντυπα). Έγινε ενημέρωση και συζήτηση για την αποδόμηση των οργανικών υλικών, την ανακύκλωση τους και την επαναχρησιμοποίηση τους ως λίπασμα σε φυτά. Στα δύο τμήματα που συμμετείχαν έγινε προβολή video με θέμα την κομποστοποίηση.


Οι μαθητές άρχισαν να συγκεντρώνουν πεσμένα φύλλα και κλαδιά από τον αύλειο χώρο. Κατά τη διάρκεια των μαθημάτων και με τη βοήθεια και καθοδήγηση των εκπαιδευτικών δημιουργήθηκε ένας μεταλλικός (πλέγμα δάριγκ) κομποστοποιητής. Τα πρώτα υπολείμματα φυτών τοποθετήθηκαν στον κομποστοποιητή.

Έπειτα από συνεννόηση, κλιμάκιο επιστημόνων – ειδικών στην ανακύκλωση υλικών - του Δήμου Λαρισαίων επισκέφθηκε το σχολείο μας και ενημέρωσε όλους τους μαθητές της σχολικής μονάδας για την κομποστοποίηση φυτικών υπολειμμάτων και την ανακύκλωση άλλων υλικών (χαρτί, μέταλλο, γυαλί, κτλ).


Ένα μέρος φυτικών υπολειμμάτων οι μαθητές το τοποθέτησαν σε λάκκο μέσα στο έδαφος και το κάλυψαν με χώμα, για να παρακολουθήσουν και αυτόν τον τρόπο αποδόμησης.
Μια προγραμματισμένη επίσκεψη στο ΚΠΕ Μουζακίου δεν ήταν δυνατόν να πραγματοποιηθεί για λόγους εύρυθμης λειτουργίας της σχολικής μονάδας.
Οι μαθητές παρακολουθούσαν την εξέλιξη της αποδόμησης των οργανικών υλικών, προσθέτανε και άλλα υπολείμματα και έκαναν γυρίσματα μέσα στον κομποστοποιητή. Έκαναν, όπως είχαν μάθει, εναλλαγές ¨πράσινων¨ και ¨καφέ¨ υπολειμμάτων.
Η επίδειξη μέσω υπολογιστή ξύλινων κομποστοποιητών έγινε η αφορμή να κατασκευαστεί και ένας δεύτερος ξύλινος κομποστοποιητής. Αυτός τοποθετήθηκε δίπλα στον πρώτο και άρχισε σιγά σιγά να γεμίζει με τα υπολείμματα των φυτών της αυλής του σχολείου μας.

Μέσα στα πλαίσια του προγράμματος πραγματοποιήθηκε μια επίσκεψη στο φυτώριο του Δήμου Λαρισαίων, με τη συμμετοχή όλων των μαθητών και εκπαιδευτικών της σχολικής μονάδας. Εκεί έγινε ενημέρωση για την παραγωγή φυτών, τη συντήρηση τους αλλά και την κομποστοποίηση φυτικών υπολειμμάτων.
Σε συνεργασία άλλου περιβαλλοντικού προγράμματος που πραγματοποιήθηκε στο σχολείο μας, οι μαθητές είχαν τη δυνατότητά να ενημερωθούν από βιοκαλλιεργητές σχετικά με τη χρήση φυτικών υπολειμμάτων στη βιολογική γεωργία.
Ο χρόνος δεν ήταν αρκετός για να μπορέσουν οι μαθητές να δουν την πλήρη ωρίμανση των φυτικών υπολειμμάτων, αλλά θα το δουν την επόμενη χρονιά. Εντύπωση προκάλεσε το ενδιαφέρον και η συμμετοχή των μαθητών μας σε όλη τη διάρκεια του προγράμματος. Ο Γιώργος, μαθητής που βοηθάει τον παππού του στις εργασίες του κήπου μας είπε ότι μίλησε μαζί του και έφτιαξαν ένα λάκκο στον κήπο τους για να ανακυκλώνουν τα φυτικά υπολείμματα.

Τέλος δημιουργήθηκε ένα τρίπτυχο με συνοπτικές πληροφορίες γύρω από την διαχείριση των φυτικών υπολειμμάτων και ένα ηλεκτρονικό φωτογραφικό υλικό με όλες τις δράσεις του προγράμματος.
Καλό θα ήταν την επόμενη σχολική χρονιά να συνεχιστεί το ίδιο πρόγραμμα, έτσι ώστε οι μαθητές να επαναλάβουν κάποιες σημαντικές δράσεις και να παρατηρήσουν την ωφέλεια της κομποστοποίησης στα καλλιεργούμενα φυτά.










Τ.Ε.Ε. Ειδικής Αγωγής: "Βιολογικά Προϊόντα, Υγεία και Περιβάλλον"

Συντονίστρια Εκπαιδευτικός: Μαρσιτοπούλου Αικατερίνη
Παιδαγωγική Ομάδα: Λιάγκας Δημήτριος


ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ


Τη σχολική χρονιά 2010-2011 στο 1ο ΤΕΕ ΕΙΔΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΛΑΡΙΣΑΣ υλοποιείται το πρόγραμμα περιβαλλοντικής εκπαίδευσης "BIOΛΟΓΙΚΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ, ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ" που ανέλαβαν οι καθηγητές Μαρσιτοπούλου Αικατερίνη, ΠΕ1802 και Λιάγκα Δημήτριο, ΠΕ1816, με ομάδα 13 μαθητών του σχολείου από τις τάξεις ABΓ/ΑΓΓ , ΒΤΓ .

ΕΠΙΛΟΓΗ ΘΕΜΑΤΟΣ
Βασικό κριτήριο της επιλογής του θέματος είναι η ευαισθητοποίηση των μαθητών για τους βιολογικούς τρόπους καλλιέργειας και παραγωγής φυσικών προϊόντων, εξαιτίας της αλόγιστης χρήσης φυτοφαρμάκων που ευθύνονται για την μόλυνση του υπόγειου υδροφόρου ορίζοντα και την αύξηση της θνησιμότητας του πληθυσμού.
Πρέπει λοιπόν να μάθουν οι μαθητές έναν άλλο τρόπο εκμετάλλευσης της γης πιο φιλικό προς το περιβάλλον.


ΣΤΟΧΟΙ

Στόχοι του προγράμματος είναι:
1. Να γνωρίσουν οι μαθητές τις βιολογικές καλλιέργειες και τις διαφορές από τις συμβατικές.
2. Να ενημερωθούν για τις αρνητικές επιπτώσεις της αλόγιστης χρήσης των λιπασμάτων και των φυτοφαρμάκων (υπερεκμετάλλευση της γης).
3. Να μπορούν να απαντούν γιατί τα βιολογικά προϊόντα είναι καλύτερα για την υγεία μας και γιατί είναι πιο ακριβά από τα συμβατικά, πώς ελέγχονται και πώς πιστοποιούνται τα βιολογικά προϊόντα.
4. Να αποκτήσουν οικολογική συνείδηση


ΑΛΛΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ
Στο πλαίσιο του προγράμματος οι μαθητές θα επισκεφτούν μια βιολογική καλλιέργεια ώστε να γνωρίσουν βιωματικά αυτόν τον τρόπο καλλιέργειας και τις διαφορές της από τη συμβατική.
Άλλη δραστηριότητα είναι η επίσκεψη σε SUPER MARKET για να διαπιστώσουν την ύπαρξη βιολογικών προϊόντων και να συγκρίνουν τις τιμές τους με τα συμβατικά .
Επίσης οι μαθητές θα δημιουργήσουν το σχολικό τους κήπο ώστε να προσεγγίσουν βιωματικά το έδαφος και τον κόσμο του και να ασχοληθούν με τις διαδικασίες παραγωγής των βιολογικών προϊόντων.

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ
Το περιβαλλοντικό πρόγραμμα θα παρουσιαστεί στο χώρο του σχολείου ώστε να διαπιστώσουν και οι υπόλοιποι μαθητές ότι και χωρίς τη χρήση λιπασμάτων και φυτοφαρμάκων μπορεί να υπάρξει παραγωγή. Σε αυτό θα βοηθήσει το υλικό που θα παραχθεί κατά τη διάρκεια του προγράμματος (φωτογραφίες, συνεντεύξεις και υλικό από το διαδίκτυο) ενεργοποιώντας τις αισθήσεις των μαθητών, όπως όραση, ακοή και γεύση αφού θα δοκιμάσουν κάτι από την παραγωγή τους.




ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΠΟΥ ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΑΝ ΟΙ ΜΑΘΗΤΕΣ ΚΑΤΑ ΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ

ΒΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΕΣ

ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑΔΡΟΜΗ

Από την αρχαιότητα ο άνθρωπος προκειμένου να καλύψει τις διατροφικές του ανάγκες ακολουθούσε γεωργικές πρακτικές που δεν διαφέρουν σε τίποτα από τις πρακτικές που εφαρμόζονται σήμερα στο βιολογικό τρόπο παραγωγής.
Τα τεχνολογικά επιτεύγματα και η πρόοδος του 19ου και κυρίως του 20ου αιώνα, οδήγησαν στην ξέφρενη ανάπτυξη του γεωργικού τομέα, ο οποίος είχε ως στόχο τη μεγιστοποίηση της παραγωγής και του κέρδους. Αποτέλεσμα αυτής της πορείας ήταν η διαμόρφωση ενός συστήματος γεωργικών πρακτικών που επικράτησε παγκόσμια και ονομάζεται συμβατική γεωργία. Μέσα από διαδοχικές διασταυρώσεις οργανισμών του ίδιου ή συγγενών ειδών, ο άνθρωπος στο πέρασμα των αιώνων, προσπάθησε να κάνει τα προϊόντα του πιο ελκυστικά στην αγορά. Ο ερχομός της «πράσινης επανάστασης» προκάλεσε μέσα σε λίγες δεκαετίες, την εκτεταμένη καλλιέργεια ποικιλιών, οι οποίες ικανοποιούσαν τα χαρακτηριστικά που θα έκαναν επιθυμητά τα προϊόντα. Ταυτόχρονα όμως προκάλεσε τον παραγκωνισμό και τη μείωση των χρησιμοποιουμένων ντόπιων ποικιλιών με αποτέλεσμα τη μείωση της ανθεκτικότητάς τους σε ασθένειες, περιβαλλοντικές πιέσεις κ.λ.π.
Η λύση που προτάθηκε για εφαρμογή, από αυτούς που ευαγγελίζονταν την «πράσινη επανάσταση», ήταν η εντατική γεωργία και η αύξηση της παραγωγής με εκτεταμένη χρήση χημικών λιπασμάτων και φυτοφαρμάκων. Όμως, οι παθογόνοι οργανισμοί προσαρμόζονται και αναπτύσσουν την ανθεκτικότητά τους, οπότε εισερχόμαστε σε μια ανεξέλεγκτη κούρσα χρήσης μεγαλύτερης ποσότητας και πιο «αποτελεσματικών» φυτοφαρμάκων. Τα παράπλευρα προβλήματα και τα αδιέξοδα πολλά: μεγάλη ενεργειακή σπατάλη, διάβρωση και ρύπανση εδαφών, υποβάθμιση χλωρίδας και πανίδας, ρύπανση επιφανειακών και υπόγειων νερών, αποψίλωση και καύση δασικών εκτάσεων για εντατική γεωργική χρήση, παρουσία υπολειμμάτων φυτοφαρμάκων στα προϊόντα, διατροφικά σκάνδαλα. Επίσης: εκπομπές αερίων που συμβάλλουν στο φαινόμενο του θερμοκηπίου, απώλεια καλλιεργήσιμης γης και υποβάθμιση της παραγωγικότητάς της, μείωση της βιοποικιλότητας με ανεξέλεγκτους ρυθμούς που προκαλεί μη αντιστρεπτά αποτελέσματα, ενώ γνωστές αλλά και άγνωστες μακροπρόθεσμες και βραχυπρόθεσμες είναι οι συνέπειες και επιπτώσεις στους οργανισμούς και στην υγεία, από τη χρήση φυτοφαρμάκων και τη διασπορά τους στο περιβάλλον και την τροφική αλυσίδα.
Όμως απέναντι στα προβλήματα που δημιουργεί η συμβατική καλλιέργεια οι κοινωνίες και οι επιστήμονες έχουν στα χέρια τους ένα μεγάλο όπλο να αντιπαραθέσουν στην κατεύθυνση αναχαίτισης της καταστροφής του περιβάλλοντος. Ένα περιβαλλοντικά βιώσιμο μοντέλο που ακούει στο όνομα βιολογική ή οικολογική καλλιέργεια.

ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ
Η βιολογική καλλιέργεια (γεωργία- κτηνοτροφία), είναι ένα ολοκληρωμένο (ολιστικό) σύστημα παραγωγής και διαχείρισης αγροτικών και κτηνοτροφικών προϊόντων, με ήπια μέσα και με κατά το δυνατόν φυσικές διεργασίες, που προστατεύει το περιβάλλον σε όλα τα στάδια διαχείρισης, προασπίζοντας ταυτόχρονα την υγεία των καταναλωτών.


ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΓΕΩΡΓΙΑ
Ποια είναι αυτή η βιολογική γεωργία, που τα τελευταία χρόνια εισβάλει στην καθημερινή μας ζωή με τα προϊόντα της στον τομέα της διατροφής, αλλά και των απορρυπαντικών και των καλλυντικών καθώς και πρόσφατα των ρούχων, των παιδικών παιχνιδιών, των επίπλων και των δομικών υλικών κατασκευής κτιρίων;
Βιολογική λοιπόν γεωργία, σε αντιδιαστολή με τη συμβατική, είναι η μέθοδος γεωργίας στην οποία χρησιμοποιούνται μόνο ήπιες πρακτικές λίπανσης, φυτοπροστασίας στη φυτική παραγωγή, όπως και εκμετάλλευσης του ζωικού κεφαλαίου με ελεγχόμενες βιολογικές εισροές στη ζωική παραγωγή, με αναπόσπαστο και καταλυτικό στόχο την προάσπιση και το σεβασμό στο περιβάλλον και τον άνθρωπο. Οι πρακτικές της βιολογικής καλλιέργειας είναι τέτοιες που προστατεύουν, το έδαφος, την ατμόσφαιρα και τα αποθέματα νερού, προφυλάσσοντας έτσι τη βιοποικιλότητα του οικοσυστήματος. Κύριο χαρακτηριστικό της βιολογικής γεωργίας είναι η απουσία συνθετικών χημικών λιπασμάτων, ζιζανιοκτόνων, ρυθμιστών ανάπτυξης των φυτών, φυτοφαρμάκων, ορμονών, αντιβιοτικών και άλλων εξίσου επικίνδυνων τοξικών, χημικών και πρόσθετων ουσιών στις ζωοτροφές σε όλα τα στάδια της παραγωγής.
Οι βιοκαλλιεργητές με σεβασμό στη σοφία της φύσης, συνδυάζοντας την ελληνική παράδοση και την εμπειρία με τη σύγχρονη γνώση και τις κατακτήσεις της επιστήμης, εκμεταλλεύονται τους ισχυρούς νόμους της φύσης για να αυξήσουν την απόδοση και την αντίσταση στις ασθένειες. Προς τούτο, προσαρμόζουν τις ενέργειές τους στα εδαφοκλιματολογικά δεδομένα του τόπου, χρησιμοποιούν μόνο φυσικά οργανικά λιπάσματα (ζωική κοπριά, χλωρή λίπανση, κομπόστες- εδαφοβελτιωτικά, λάσπη βιολογικού καθαρισμού, χουμικά λιπάσματα, βακτηριακά λιπάσματα), ενισχύουν τη γονιμότητα του εδάφους εναλλάσσοντας τα είδη που καλλιεργούν (αμειψισπορά) και επιτρέπουν τη φυσική ωρίμανση των καρπών χωρίς να εντατικοποιούν ή να επιταχύνουν την παραγωγή με τεχνητές μεθόδους. Επιπλέον τα βιολογικά προϊόντα δεν περιέχουν συντηρητικά, πρόσθετα και διάφορες άλλες χημικές ουσίες στη σύνθεσή τους.


Στόχοι Βιολογικής Γεωργίας
Οι βασικοί στόχοι όπως αυτοί διατυπώνονται και καθορίζονται από την IFOAM (Διεθνή Ομοσπονδία Κινημάτων Βιολογικής Γεωργίας) και τη γενική συνέλευση το 1994 είναι οι ακόλουθοι:
• Να παράγει τροφή υψηλής θρεπτικής αξίας σε επαρκή ποσότητα.
• Να διατηρήσει και να αυξήσει μακροπρόθεσμα τη γονιμότητα του εδάφους.
• Να εργαστεί όσο είναι δυνατόν, με υλικά και ουσίες που μπορούν να επαναχρησιμοποιηθούν ή να ανακυκλωθούν.
• Να περιορίσει όλες τις μορφές ρύπανσης που προέρχονται από τη γεωργική πρακτική.
• Να διατηρήσει τη γενετική ποικιλομορφία των γεωργικών οικοσυστημάτων, συμπεριλαμβανομένης της προστασίας των φυτών και των άγριων ζώων.
• Να ενθαρρύνει και να αυξήσει τους βιολογικούς κύκλους στα γεωργικά συστήματα.
• Να εργαστεί όσο είναι δυνατό, σε κλειστά συστήματα σε σχέση με την οργανική ουσία και τα θρεπτικά στοιχεία.

Δίνεται επομένως έμφαση στην ανάπτυξη και προαγωγή ολοκληρωμένων σχέσεων μεταξύ εδάφους, φυτών, ζώων, ανθρώπου και βιόσφαιρας, έτσι ώστε τελικά να λαμβάνονται γεωργικά προϊόντα και είδη διατροφής χωρίς χημικά υπολείμματα και ταυτόχρονα το περιβάλλον να προστατεύεται και να αναβαθμίζεται.

Νομοθετικό πλαίσιο
Νομοθετικά η βιολογική γεωργία ενοποιείται για τον ευρωπαϊκό χώρο το 1991 και περιγράφεται από τον κανονισμό 2092/91(Βιολογικός τρόπος παραγωγής γεωργικών προϊόντων) της Ε.Ε., καθώς και από τις μετέπειτα συμπληρώσεις του. Μέσα από αυτή τη Νομοθεσία, μπαίνουν κανόνες στην παραγωγική διαδικασία των βιολογικών προϊόντων, καθορίζονται διαδικασίες για τη μεταποίηση, τυποποίηση και διακίνησή τους, περιγράφονται κυρώσεις για τους παραβάτες και θεσμοθετείται σύστημα ελέγχου και πιστοποίησης όλων των βιολογικών προϊόντων από εγκεκριμένους αρμόδιους εγχώριους και ξένους οργανισμούς πιστοποίησης.

ΔΙΑΦΟΡΕΣ ΜΕΤΑΞΥ ΣΥΜΒΑΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΒΙΟΛΟΓΙΚΗΣ
ΓΕΩΡΓΙΑΣ


Αν επισκεφτούμε ένα βιολογικό αγρόκτημα, αντίθετα από ένα συμβατικό, θα διακρίνουμε: σήματα –ταμπέλες, παγίδες προσέλκυσης εντόμων κρεμασμένες στα δέντρα για την αντιμετώπιση των εχθρών, κομποστοποιημένα και ανακυκλώσιμα λιπάσματα και «αγριόχορτα» (άγρια αυτοφυή φυτά). Στις βιολογικές καλλιέργειες η βελτίωση της γονιμότητας του εδάφους επιτυγχάνεται με οργανικά λιπάσματα και η θρέψη των φυτών είναι έμμεση, ενώ στα συμβατικά είναι άμεση. Στη βιολογική γεωργία η προστασία των φυτών γίνεται χρησιμοποιώντας βιολογική φυτοπροστασία ενώ στη συμβατική χρησιμοποιώντας χημικά φάρμακα. Χωρίς λοιπόν τη χρήση χημικών φυτοφαρμάκων και εντομοκτόνων, χωρίς εξαντλητική εκμετάλλευση του εδάφους και με γνώμονα τη φυσική ροή των πραγμάτων, η βιολογική γεωργία παρουσιάζει σημαντικά πλεονεκτήματα έναντι της συμβατικής. Αυτές οι διαφορές μειώνουν τις προσδοκίες παραγωγής, όμως εξασφαλίζουν προϊόντα ανώτερης βιολογικής αξίας, αφού είναι καθαρά από χημικά κατάλοιπα και τοξίνες και ταυτόχρονα πλουσιότερα σε βιταμίνη C, μέταλλα σιδήρου, χαλκού και ψευδαργύρου αλλά και μεταβολίτες που προστατεύουν από τον καρκίνο και τις καρδιοπάθειες. Επιπρόσθετα είναι γευστικά, ώριμα, αρωματικά και όχι υπερμεγέθη.
Βεβαίως, όλα αυτά ελέγχονται και πιστοποιούνται από τους διαπιστευμένους οργανισμούς ελέγχου. Για αυτό στις συσκευασίες τους αναγράφεται ο παραγωγός, η περιοχή προέλευσης, το σήμα του φορέα πιστοποίησης και αντίστοιχος κωδικός που ανανεώνεται σε κάθε καλλιεργητική περίοδο.


Η ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΓΕΩΡΓΙΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ
Στην Ελλάδα η βιολογική γεωργία ξεκίνησε δειλά και αποσπασματικά με προσωπική ευθύνη του κάθε παραγωγού πριν την ψήφιση του παραπάνω κανονισμού. Η πρώτη πιστοποίηση σε ελληνικό προϊόν δίνεται το 1984 από Ολλανδικό οργανισμό πιστοποίησης, στη σταφίδα από το Αίγιο, η οποία προοριζόταν για εξαγωγή. Ουσιαστικά οι ελληνικές πιστοποιήσεις βιολογικών προϊόντων ξεκίνησαν, με την ίδρυση του πρώτου οργανισμού πιστοποίησης βιολογικών προϊόντων, τη ΔΗΩ το 1992, που άρχισε να ελέγχει τους βιοκαλλιεργητές και να πιστοποιεί από το 1993. Σήμερα υπάρχουν 8 οργανισμοί πιστοποίησης στην Ελλάδα. Το 2002 ιδρύεται η Ομοσπονδία Ενώσεων Βιοκαλλιεργητών Ελλάδας, η οποία αριθμεί σήμερα 29 Ενώσεις από όλη την Ελλάδα.
Σύμφωνα με στοιχεία του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, για το έτος 2005 οι κυριότερες βιολογικές καλλιέργειες στην Ελλάδα και το αντίστοιχο ποσοστό τους επί του συνόλου των βιοκαλλιεργειών ήταν:
− ελιάς 38,2%
− ψυχανθών 29%
− σιτηρών, 13,5%
− μηδικής 5,6%
− αμπελώνες 3,8%
− εσπεριδοειδών 1,9%
Οι καλλιεργούμενες βιολογικά εκτάσεις στο σύνολο των καλλιεργούμενων ελληνικών εκτάσεων αντιστοιχούσαν στο 1,5% το 2004, στο 2,6% το 2005, ενώ το 2006 έφτασαν στο 4,5%.
Επίσης σύμφωνα με στατιστικές του ίδιου Υπουργείου το έτος 2004 οι εμπλεκόμενοι με τη βιολογική γεωργία-κτηνοτροφία ήταν 9.885, το 2005 έφτασαν τους 15.556, ενώ στις 31-12-2006 υπήρχαν 25.466 βιοκαλλιεργητές, Το ποσοστό αυτό θεωρείται (για τα δεδομένα της Ε.Ε.) ικανοποιητικό και αυξάνει με γρήγορους ρυθμούς τα τελευταία χρόνια. Αυτό οφείλεται στην ευρωπαϊκή πολιτική ενίσχυσης και προώθησης της βιολογικής γεωργίας και κτηνοτροφίας, καθώς και στην οικονομική ενίσχυση πενταετούς διάρκειας, που δίνεται για την παραγωγή των βιολογικών προϊόντων. Για το 2006 η επιδότηση έφτασε τα 90 €/ στρέμμα στη φυτική παραγωγή, ενώ ενισχύθηκαν και οι βιολογικές εκτροφές αγελάδων, αιγοπροβάτων και χοιρινών.

Χρειάζεται όμως να γίνουν πιο προσιτά στο βιοκαταναλωτή τα βιολογικά προϊόντα. Και αυτό θα επιτευχθεί με τον εκσυγχρονισμό, την ενημέρωση και ευαισθητοποίηση των καταναλωτών σε θέματα υγιεινής και πλεονεκτημάτων των παραγόμενων προϊόντων, με την αλλαγή καταναλωτικών προτύπων και συμπεριφορών, τον έλεγχο της αγοράς σε σχέση με τη ζήτηση μέσα από αντίστοιχες μελέτες και έρευνες, την εκπαίδευση και την τεχνική στήριξη των βιοκαλλιεργητών σε διάφορα θεματικά πεδία με κυριότερο τη φυτοπροστασία, τη διαφήμιση και προβολή των πλεονεκτημάτων των βιολογικών προϊόντων, την εναρμόνιση με την ευρωπαϊκή πραγματικότητα στο θέμα των φυτοπροστατευτικών εφοδίων που επιτρέπονται στη βιολογική γεωργία καθώς και με τη στήριξη της επιδότησης για την αύξηση της παραγωγής στις μονάδες αλλά και στήριξη στη δαπάνη πιστοποίησης.


ΒΙΟΛΟΓΙΚΑ ΤΡΟΦΙΜΑ ΚΑΙ ΠΡΟΪΟΝΤΑ
Είναι τα παραγόμενα με βιολογικό τρόπο πιστοποιημένα από τους αρμόδιους φορείς προϊόντα. Τα βιολογικά τρόφιμα απευθύνονται σε καταναλωτές που αναζητούν προϊόντα υγιεινής ολοκληρωμένης και ισορροπημένης διατροφής. Άλλωστε τα τελευταία χρόνια παρατηρείται μια στροφή του καταναλωτικού κοινού προς τα βιολογικά προϊόντα που θεωρούνται πιο υγιεινά από τα συμβατικά. Η τάση αυτή ενισχύεται με το χρόνο λόγω της ευαισθητοποίησης των καταναλωτών σε θέματα περιβάλλοντος, αλλά και υγείας. Τέτοια προϊόντα μπορεί να είναι το κρασί, το λάδι, εσπεριδοειδή, κηπευτικά, μποστανικά, σπαράγγια, φράουλες, μηδική, όσπρια, σιτηρά, μέλι, σοκολάτες πρόπολης, κρόκος, καστανιές, φουντουκιές, καρυδιές αρωματικά- φαρμακευτικά αλλά και ζωοτροφές
Όμως Βιολογικά προϊόντα θεωρούνται και αυτά που χρησιμοποιούνται στις βιολογικές καλλιέργειες όπως τα βιολογικά λιπάσματα, οι σπόροι, τα φάρμακα φυτοπροστασίας κ.ά.
Τα τρόφιμα που παράγονται με βιολογικές μεθόδους είναι ακριβότερα από τα συμβατικά παραγόμενα τρόφιμα. Αυτό δεν είναι πάντα κανόνας και εξαρτάται από το προϊόν, τις καιρικές συνθήκες κ.λ.π. Είναι χαρακτηριστικό ότι σε αρκετές περιπτώσεις θα βρείτε σε καταστήματα φρέσκα φρούτα και λαχανικά σε τιμές ίδιες ή και χαμηλότερες από τα συμβατικά των πολυκαταστημάτων ή των λαϊκών αγορών. Όμως όλο και περισσότεροι καταναλωτές φαίνονται πρόθυμοι να πληρώσουν υψηλότερη τιμή σε ανταπόδοση εγγυήσεων που αφορούν την ασφάλεια των τροφίμων και την ποιότητά τους. Διατίθενται εκτός από τα ειδικευμένα καταστήματα και τις τοπικές αγορές, και στα ράφια των μεγαλύτερων αλυσίδων καταστημάτων αλλά και σε λαϊκές αγορές από τους ίδιους τους παραγωγούς. Πρέπει όμως να ελέγχουμε τη σήμανση, την πιστοποίηση (ιδίως στις λαϊκές αγορές για χύμα προϊόντα), και γενικά να ακολουθούμε κάποιες οδηγίες χρήσιμες για την προστασία του καταναλωτή.


Τα προϊόντα με τον χαρακτηρισμό «βιολογικά», θα πρέπει να φέρουν ειδική σήμανση από κάποιον αναγνωρισμένο φορέα (εθνικό ή του εξωτερικού). Συγκεκριμένα, θα πρέπει να φέρουν μία από τις παρακάτω σημάνσεις ή, αν πρόκειται για εισαγόμενα προϊόντα, αντίστοιχα αναγνωρισμένα σήματα του εξωτερικού.

ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ…ΜΙΑ ΕΛΠΙΔΑ ΓΙΑ ΤΟ
ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ

Θα λέγαμε ότι η βιολογική καλλιέργεια, η «άλλη γεωργία» και η ενασχόληση με αυτήν, δεν είναι απλά μια νέα οικονομική δραστηριότητα αλλά μια φιλοσοφία ζωής. Μια ελπίδα για το περιβάλλον και την οικολογική ισορροπία. Συνδέεται με την έννοια της αειφορικής παραγωγής και κατανάλωσης και απευθύνεται σε αυτούς που έχουν την ευαισθησία απέναντι στα σύγχρονα περιβαλλοντικά προβλήματα, κατανοούν τις ανάγκες της φύσης και του ανθρώπου για βελτίωση της ποιότητας ζωής του και εντέλει εκμεταλλεύονται τη φύση για να παράγουν χωρίς όμως να την εξαντλούν…. σκεπτόμενοι το μέλλον του πλανήτη …..τις επόμενες γενιές

"Τα παράσιτα είναι οι καθηγητές της φύσης" έλεγε ο Albert Howard, ένας από τους θεμελιωτές της βιολογικής γεωργίας, εννοώντας ότι κάθε προσβολή ή ασθένεια δεν έρχεται παρά να μάς επισημάνει κάποιο λάθος στον τρόπο καλλιέργειας

Το μεγαλύτερο μέρος των πληροφοριών που επεξεργάστηκαν οι μαθητές ήταν από την ιστοσελίδα :
http://www.e-yliko.gr
Εκπαιδευτική πύλη Υπ.Ε.Π.Θ
Εκπαιδευτικό υλικό για το πρόγραμμα ανοικτών περιβαλλοντικών τάξεων «Καλλιστώ»
Αγροτικές περιοχές
Βιολογικές καλλιέργειες
Παραδοσιακά επαγγέλματα και παραδοσιακές τέχνες
1. Ιωάννης Λάμπρος, Υπεύθυνος Λειτουργίας ΚΠΕ Αρναίας Χαλκιδικής, Εκπαιδευτικός κλάδου ΠΕ02.
2. Ιωάννης Βλάχος, Υπεύθυνος Περιβαλλοντικής Εκ.
παίδευσης Δ/νσης Δ/θμιας Εκπαίδευσης Αχαϊας, Εκπαιδευτικός κλάδου ΠΕ04
3. Πέτρος Δημοβέλης, Εκπαιδευτικός κλάδου ΠΕ19-20 στο
6ο Γενικό Λύκειο Λάρισας

Δραστηριότητες που πραγματοποιήθηκαν κατά την διάρκεια του προγράμματος

1) Κατά την διάρκεια του προγράμματος οι μαθητές δούλεψαν στο χώρο του σχολείου και στο χωράφι, που βρίσκεται δίπλα στο σχολείο μας.
Αρχικά τα παιδιά έφεραν γεωργικά εργαλεία, ετοίμασαν το έδαφος και έσκαψαν αυλάκια, ώστε να το προετοιμάσουν για τη φύτευση.
Στη συνέχεια αγοράστηκαν τα φυτά και οι μαθητές τα φύτεψαν. Φροντίσαμε να αγοράσουμε φυτά που θα είναι κατάλληλα για το έδαφος που είχαμε και που θα είχαν σχετικά γρήγορη ανάπτυξη, για να παρατηρήσουν οι μαθητές τα στάδια ανάπτυξης. Φυτεύτηκαν αγγούρια, ντομάτες, κολοκυθάκια, μελιτζάνες, πιπεριές, φασόλια, κρεμμύδια, αντίδια, μαρούλια, ραπανάκια, καρώτα, φράουλες, πατάτες, ρόκα, ραδίκια και ρόκα. Φυτεύτηκαν επίσης και αρωματικά φυτά που συμβάλλουν στην προστασία των φυτών, όπως κατιφέδες και βασιλικοί.
Στο σημείο αυτό πρέπει να σημειώσουμε ότι έγινε αναφορά και στα έντομα που βλάπτουν, αλλά και εκείνα που ωφελούν την ανάπτυξη των φυτών.
Στη συνέχεια τα παιδιά έριξαν κοπριά, για τη λίπανση των φυτών και την πιο γρήγορη ανάπτυξή τους.
Σε τακτά χρονικά διαστήματα οι μαθητές πότιζαν και ξεχορτάριαζαν το χωράφι, παρατηρούσαν την ανάπτυξη των φυτών και φωτογράφιζαν την εξέλιξη τους.
Στο τέλος της χρονιάς οι μαθητές γεύτηκαν τους καρπούς της προσπάθειάς τους.
2) Στο πλαίσιο υλοποίησης του προγράμματος επισκέφτηκαν το σχολείο μας ο πρόεδρος του Συνδέσμου Βιοκαλλιεργητών Θεσσαλίας Φώτης Τσαγκάλης και ο βιοκαλλιεργητής Αναστάσιος Μιχαλιός.
Σκοπός της επίσκεψης η ενημέρωση των μαθητών σχετικά με τις βιολογικές καλλιέργειες. Πιο συγκεκριμένα έγινε αναφορά στη σύγχρονη Γεωργία, τη βιολογική γεωργία, τις διαφορές συμβατικής-βιολογικής γεωργίας και τις θετικές συνέπειες στην υγεία και το περιβάλλον.
Στη συνέχεια διένειμαν στους μαθητές προϊόντα βιολογικής καλλιέργειας.